PostHeaderIcon ŁĄCZNOŚĆ CZŁOWIEKA Z NATURĄ

  • Tak więc — ogólnie rzecz biorąc — założenia filo­zoficzne, niezbyt zresztą rozbudowane, koncepcji teo­retycznej Piaseckiego były – próbą – konf ynuac j i a jedno­cześnie syntezy dwóch systemów wartości: reprezen­towanego przez kulturę starożytnej Grecji i kulturę nowocześnie rozumianego chrześcijaństwa. W obrębie tych wartości Piasecki nieporównanie częściej sięgał do doświadczeń starogreckich, stąd jego ogólna koncepcja człowieka najbardziej zbliża się do modelu człowieka Renesansu . Podkreślał w nim Piasecki konieczność wszechstronności, potrzebę wysuwania na plah pierw­szy wartości moralnych i. intelektualnych, kwestię twórczego stosunku do życia, możliwie pełnej autono­mii jednostki i intymnej łączności człowieka z naturą.

 

PostHeaderIcon IDEALIZM WRACA

Toteż idealizm ten wraca z żywiołową siłą po każdej przejściowej fali naturalizmu czy utylitaryzmu wychowawczego” . Z drugiej strony Piasecki podkreślał, że wzorem dla nowoczesnego wychowania fizycznego winien być mo­del starogrecki, gdzie wychowanie fizyczne stanowiło spójną całość, z kulturą duchową narodu.-„Wspomnie­liśmy już — pisał — ó zawodach artystycznych na ‚ igrzyskach. Lecz poza programem poeci,, artyści, filo­zofowie szukali na ‚tych tłumnych zjazdach wszechhellenów posłuchu dla swych idei, zrozumienia dla swych dzieł. Zresztą byw;ał ten związek jeszcze ściślejszym. Poeta i muzyk opiewał zwycięzców, rzeźbiarz uwiecz­niał ich’postacie w marmurze lub spiżu, malarz po­krywał scenami z igrzysk ściany budynków i naczynia przeznaczone na nagrody, filozof znajdował tu tematy do rozważań nad pożytkiem ćwiczeń dla narodu i pań­stwa”.

PostHeaderIcon W ODNIESIENIU DO CELÓW

Skład owej metateorii Piaseckiego — oprócz omó­wionych wyżej zagadnień — wchodziły, jego zapatry­wania w kwestii celów i zadań wychowania fizycznego oraz jego roli w kształtowaniu człowieka wszechstron­nego. .Piasecki sądził, że wychowanie fizyczne, jako dział wychowania ogólnego, poza wychowaniem cie­lesnym realizuje wychowanie moralne, intelektualne, estetyczne i utylitarno-praktyczne.- Wbrew’oczekiwa­niom kształtowanie fizis człowieka nie było dla niego celem głównym. „Trzeba wszakże zaraz dodać — pisał —zże przymiotnik ten [fizyczne] ^ określa tylko więk-‚ szóść środków’, jakimi rozporządza wychowawca fi­zyczny, lecz staje się zgoła zawodnym w odniesieniu do celów: te są’zarówno fizyczne, jak i moralne i uty­litarne, a w; niemałej mierze także intelektualne i este­tyczne.

PostHeaderIcon POLSKI SYSTEM

Ów ’„polski system” miał być tworem- kolektywnym.’ Piasecki zaliczał tu pomysły Jordana w zakresie organizacji zabaw i gier ruchowych, próby wydobycia z tradycji ludowej zabaw i gier, np.. palanta i „polskiej” piłki, nożnej, ćwiczenia, szyb­kości reakcji, opracowane przez Sikorskiego itp. Sam w tworzenie tej syntezy włożył wiele , wysiłku, któ­rego — należy, przyznać — nie eksponował,, przeęiwnie— świadomie go pomniejszał. A przecież niewielu w Polsce tak jak on (z wyjątkiem bodaj Osmol- skiego i Znanieckiego) reprezentowało konsekwentną teorię, wychowania fizycznego jako kompletny system wkomponowany w pewną ogólniejszą. metateorię.

PostHeaderIcon CZERPANIE Z DOŚWIADCZEŃ

Toteż Piasecki sądził, że — podobnie jak w. medy­cynie, pedagogice itp. — w wychowaniu fizycznym należy* czerpać z różnorakich doświadczeń. „Czas wiel­kich systemów przyjmowanych lub odrzucanych w ca­łości już dawno minął”. Z poszczególnych systemów należy przejąć pewne trwałe zasady i metody. ,,Ek- lektyk, który potrafi z tej powodzi form i pomysłów, wyłowić i zespolić w harmonijną całość elementy na­dające się dla jego ziomków, stwarza z nich syntezę mniej lub więcej szczęśliwą i zasługuje się w ten spo­sób nieraz lepiej, ojczyźnie, niż gdyby silił się na ory­ginalność za każdą cenę; Taka synteza polska, oparta głównie na wzorach skandynawskich, jest obecnie jed­ną z najważniejszych trosk naszych teoretyków i prak­tyków tego działu”.

PostHeaderIcon RENESANSOWY IDEAŁ CZOWIEKA

Wychowanie fizyczne i ‚sport — zdaniem Piaseckiego -— posiadają wielorakie funkcje, środki i cele. Stąd. nie – należy lekkomyślnie wyróżniać jednych celów kosztem innych. I tak np. punkt widzenia wyłącznie zdrowotny może prowadzić do postulatów w rodzaju „piętnaście minut dla zdrowia”, „przechadzka przed spoczynkiem” . itd., nigdy jednak nie może stać się podstawą do stwo­rzenia pełnego programu wychowawczego. Także idea „sprawności” wąsko rozumiana prowadzi najczęściej do przedwczesnej specjalizacji sportowej, mistrzostw i re­kordów, a w konsekwencji do jednostronności i prze­męczenia,’ w wyniku czego popada w sprzeczność z po­stulatami zdrowotnymi, estetycznymi i psychologiczny­mi. Kwestionuje bowiem potrzebę piękna budowy i ru­chów ciała oraz prowadzi do próżności osobistej lub lekceważenia.wartości moralnych i psychicznych.

PostHeaderIcon DWIE DRUŻYNY

Po nim ’ grupy taneczników w ludowych strojach odbywają zawody’w tańcach; każda wieś stanowi gru­pę, zespół sędziów przyznaje nagrody.  Z kolei wkra­czają dwie drużyny i toczą zawody w grze np. w plisz­kę (przerobioną na grę sportową). Potem zwarty od­dział jeden, drugi, trzeci z bronią na ramieniu stara się czy. to w mustrze, czy w rzucaniu granatów itp. wy­bić na pierwsze miejsce.. Następują zawody w strzela­niu z broni, z kuszy, w rzucaniu kamieniem, osiłki wiej­skie próbują sil w zapasach. Z kolei/wyścigi to płaskie, to z przeszkodami, nawet krotochwilne. Nawet wpław przez rzekę ruszyło kilkunastu do mety.. W przerwach zabawy o momentach wesołych. Kończy się uroczystość a po niej przemowa, chóralne śpiewy, może przedsta­wienie teatralne sub Jovo, a wreszcie zabawa ludowa przy ogniskach.

PostHeaderIcon GRY I ZABAWY

Toteż Piasecki był gorącym, zwolen­nikiem gier i zabaw na wolnym, powietrzu.- . Z punktu widzenia omawianej problematyki nie­zmiernie pouczającą lekcją jest prześledzenie poglądów Piaseckiego na sytuację, potrzeby i perspektywy spor­tu wiejskiego. Sport wiejski był bowiem w latach trzy- ‚ dziestych w Polsce jednym z centralnych problemów^ ‚którymi zajmowano się na; kolejnych posiedzeniach .  Przytoczymy’ ją w całości, gdyż . jak się wy­daje, odzwierciedla onaSviernie oczekiwania Piaseckiego w tym zakresie. Pisał on: „Więc zebrała się ludność okolicznych wsi na to święto ludowe.Tłumy pod drzewami śledzą przebieg uroczystości. Wchodzi orszak pełen rozgwaru i śpiewu, barwny a huczny — dożyn­ki.